Mynd Ar-Lein? Nid Oes Urhyw Fantais i Mi!

24.07.15

Gan Dave Brown, Cyfarwyddwr y Rhaglen, Cymunedau Digidol Cymru

Mae dros 90% o’r rhai nad ydynt yn defnyddio’r rhyngrwyd o’r farn nad oes unrhyw reswm iddynt fynd ar-lein, yn ôl arolwg pwysig a gyhoeddwyd gan Lywodraeth Cymru yn ddiweddar. Ceir gwersi yma i bawb sy’n gweithio ym maes cynhwysiant digidol yng Nghymru.

Roedd yr ymchwil yn dilyn Arolwg Cenedlaethol Cymru. Mae’r arolwg hwn yn gofyn ystod o gwestiynau i tuag 16,000 o bobl, yn cwmpasu meysydd o iechyd i’w barn am wasanaethau cyhoeddus. Ceir cwestiynau sylfaenol am ddefnyddio’r rhyngrwyd. Nod yr arolwg ailgysylltu dilynol oedd ymchwilio’n fanylach i’r rhesymau pam nad yw pobl ar-lein.

Canfu’r arolwg ailgysylltu bod 91% o’r bobl nad ydynt ar-lein yn dweud nad oes ganddynt unrhyw ddiddordeb yn y rhyngrwyd ac nad oes ei angen arnynt. Dywedodd 56% ohonynt na fyddan yn ystyried mynd ar-lein dan unrhyw amgylchiadau. Gallai hyn edrych fel tystiolaeth o raddau helaeth o ystyfnigrwydd ond, mewn gwirionedd, mae’r ymchwil yn dangos bod tua 200,000 o bobl yng Nghymru sydd wedi’u hallgáu’n ddigidol ond a all weld eu hunain yn defnyddio’r rhyngrwyd yn y dyfodol. Yr her i Cymunedau Digidol Cymru, sef prosiect cynhwysiant digidol Llywodraeth Cymru sy’n cael ei redeg gan Ganolfan Cydweithredol Cymru, yw sut i gynorthwyo’r bobl hyn. Wrth i’r blynyddoedd fynd heibio a mwy o wasanaethau ddod yn rhai digidol yn unig, daw’r farn “Nid oes ei angen arnaf, nid oes ei eisiau arnaf” yn fwyfwy anghynaliadwy. Ar hyn o bryd, ar ôl diddymu trwyddedau gyrru papur, yr unig ffordd i logi car yw mynd ar-lein i rannu eich hanes gyrru â chwmnïau llogi yn gyntaf.

Crybwyllodd 75% o’r bobl nad oeddent ar-lein ddiffyg sgiliau, cymorth neu bryderon ynghylch diogelwch yn rheswm am hynny. Crybwyllodd 56% ohonynt rwystr fel cost, iechyd neu broblemau llythrennedd. Yn ddiddorol, roedd y rhai a oedd yn poeni am y gost yn credu bod angen gwario mwy na’r gost wirioneddol. Hefyd, roeddent yn dueddol o boeni mwy am gost gychwynnol y cyfrifiadur neu ddyfais arall na bil misol ychwanegol, er enghraifft ar gyfer mynediad bandeang. Nid yw pobl yn sylweddoli y gallwch gael llechen gyfrifiadurol ddefnyddiol am lai na chost gyfartalog siopa bwyd wythnosol.

Edrychodd yr arolwg ar bobl a oedd wedi defnyddio’r rhyngrwyd yn y gorffennol hefyd, ond a oedd wedi rhoi’r gorau iddi. Canfu bod pobl a oedd wedi mynd ar-lein gyda rhywun arall yn defnyddio’r cyfrifiadur ar eu rhan yn llai tebygol o ddal ati eu hunain. Mae hyn yn awgrymu na fydd dulliau fel Digidol a Gynorthwyir gyda Chredyd Cynhwysol, sy’n gwneud yr union beth, yn datrys problem cynhwysiant digidol yng Nghymru ynddo’i hun nac yn helpu pobl i fanteisio ar fuddion ehangach bod ar-lein.